Arthur C. Clarke

Poruszająca i błyskotliwie napisana powieść, nominowana w 1963 roku do nagrody Hugo W XXI wieku Księżyc stał się celem wypraw turystów i marzycieli. Selene, luksusowy liniowiec pod dowództwem kapitana Pata Harrisa, oferuje niezapomniane podróże przez Morze Pragnienia, niesamowitą równinę pokrytą drobnym pyłem zachowującym się jak woda. Kiedy jednak po niespodziewanym trzęsieniu ziemi łódź pogrąża się głęboko w tym księżycowym pyle, jego pasażerowie i załoga zostają uwięzieni w martwej ciszy – z ograniczoną ilością powietrza i bez możliwości kontaktu z bazą.

Szesnaście historii zainspirowanych jednym z najważniejszych opowiadań mistrza literatury grozy, Howarda Philipsa Lovecrafta – „W górach szaleństwa”. Ekspedycja naukowa odkrywa ruiny starożytnego miasta, ukryte w niedostępnych górach Antarktydy, a w nim ciała zadziwiających istot. Przerażająca prawda o genezie dawno wymarłej cywilizacji wymyka się wszelkim wyobrażeniom i wiedzie naukowców na skraj poczytalności.

Wkrótce po obchodach związanych z początkiem kolejnego tysiąclecia przebywający w pasie Kuipera holownik kosmiczny "Goliath" zostaje skierowany na inną orbitę z zadaniem przechwycenia drobnego obiektu. Okazuje się, że jest to astronauta Frank Poole, jeden z członków załogi "Discovery", który dryfuje w przestrzeni, oddalając się od środka Układu Słonecznego. Medycynie nowej epoki udaje się ożywić zamarznięte ciało.

Minęło niemal 10 lat od wyprawy statku kosmicznego "Odkrywca" w celu wyjaśnienia zagadkowego sygnału, wysłanego przez znaleziony na księżycu tajemniczy monolit. Jedyny członek załogi, który ocalał po awarii i buncie pokładowego komputera, David Bowman, zniknął wraz z kapsułą ratunkową w pobliżu jednego z księżyców Jowisza. W celu odzyskania danych, jakie zebrał "Odkrywca", a także ustalenia przyczyny usterki komputera HAL-9000 wyrusza na Jowisza dowodzony przez Rosjan kosmolot "Leonow", na którego pokładzie znajdują się również naukowcy amerykańscy.

Po upływie sześćdziesięciu lat od znalezienia na Księżycu tajemniczego czarnego monolitu, zostawionego tam przez przedstawicieli wysoko rozwiniętej cywilizacji, i od będącej konsekwencją tego odkrycia wyprawy, żyje jeszcze ostatni uczestnik tamtych wydarzeń, profesor Heywood Floyd. Wydawałoby się, że wycieczka statkiem kosmicznym na przelatującą Układ Słoneczny kometę Halleya stanie się dla Floyda ostatnim astronautycznym wyczynem.

Po pierwszym spotkaniu z Ramą ludzkość oczekuje następnego. Wie, że Ramianie robią wszystko potrójnie. I rzeczywiście. W roku 2200 drugi statek kosmiczny obcej cywilizacji przybywa do Układu Słonecznego. Ziemia wysyła zespół naukowo – badawczy, którego celem jest znalezienie klucza do rozwiązania zagadki Ramy. Niektórzy z naukowców zamierzają kontynuować badania, nie zważając na ewentualne zagrożenia.

Rama II przetrwał atak rakietowy z Ziemi i opuścił Układ Słoneczny, a wraz z nim troje członków załogi Newtona. Nicole des Jardins, Richard Wakefield i Peter O’Toole są sami, zdani na własne siły i pozbawieni przyszłości. Na przekór wszystkim przeciwnościom starają się jednak przeżyć i poznać tych, którzy zadecydowali o ich losie. Ku ich zaskoczeniu Obcy, badający inteligentne gatunki przemierzające kosmos, decydują, że powinni wrócić i spotkać się z mieszkańcami swojej planety.

O losach Ziemi decydują wielkie mocarstwa, a ludzkość z napięciem śledzi wyścig programów kosmicznych USA i Rosji. Gdy jednak człowiek ma już ruszyć na podbój kosmosu, kosmos przybywa do niego – nad największymi miastami planety pojawiają się ogromne statki obcych. Po okresie niepewności i daremnych próbach oporu sytuacja wygląda obiecująco: przybysze jednoczą państwa, eliminują ubóstwo i przestępczość, zaprowadzają powszechny pokój.

Pochodzące z 1951 r. opowiadanie Clarke'a Posterunek stało się dla autora źródłem inspiracji w pracy nad scenariuszem filmu Stanleya Kubricka Odyseja kosmiczna 2001, najsłynniejszego dzieła z gatunku science fiction w kinematografii światowej. Nosząca ten sam tytuł powieść, napisana przez Clarke'a na podstawie własnego scenariusza wiernie oddaje pasjonującą fabułę filmu. Historia podjętej przez ludzi u progu nowego tysiąclecia wyprawy do krańców Układu Słonecznego, a potem jeszcze znacznie dalej, obfitująca w dramatyczne momenty, przynosi również głęboką i - mimo rozmaitych zagrożeń - optymistyczną refleksję nad złożonymi losami rodzaju ludzkiego.

Ludzkość w 2130 roku opanowała już cały Układ Słoneczny i szykuje się do lotów ku bardziej odległym gwiazdom, nie mając nadziei na odnalezienie obcej inteligencji. Nieoczekiwanie w strefę obserwacji ziemskich astronomów trafia zadziwiający obiekt w kształcie regularnego walca. Rama, bo tak nazwano planetoidę, okazuje się dziełem istot rozumnych. Straż Kosmiczna wysyła ekspedycję z misją zbadania gwiezdnego przybysza.