Stanisław Lem

Trudno wyobrazić sobie literaturę ostatnich kilkudziesięciu lat bez Stanisława Lema. Autor Cyberiady uchodzi za najlepiej znanego na świecie polskiego pisarza, a jego nazwisko często przywoływane jest obok nazwisk najważniejszych twórców dwudziestowiecznej prozy. Dzieła Lema nieustannie budzą zainteresowanie czytelników i są chętnie komentowane przez badaczy. Jego książki – głęboko humanistyczne i poruszające fundamentalne problemy nowoczesnych cywilizacji – stale tłumaczone są na inne języki i inspirują kolejnych twórców.

Opowiadania Stanisława Lema w subiektywnym wyborze Tomasza Lema, syna pisarza Odkrywanie Lema nigdy się nie kończy. Do jego opowiadań zawsze można wracać i mieć pewność, że odnajdziemy w nich nowe wątki i pokusimy się o nowe interpretacje. To lektura pełna wiedzy i genialnych pomysłów, podtekstów filozoficznych, zmuszająca do zastanowienia, ale też w wielu fragmentach nadzwyczaj zabawna.

Ijon Tichy, "kosmiczny wędrowiec", bohater opowiadań Stanisława Lema, powraca, żeby znowu przemierzać wszechświat w poszukiwaniu nowych wyzwań. Do Dzienników gwiazdowych II weszły te przygody, które nie znalazły się w wyborze Jerzego Jarzębskiego z 1999 roku. Czytelnicy znajdą pośród nich m.in. przesławną "podróż ósmą", wspomnienia Ijona i rozważania dotyczące pożytku ze smaków.

"Kongres futurologiczny”, którego narratorem i bohaterem jest znany doskonale czytelnikom Lema – choćby z „Wizji lokalnej”, „Pokoju na Ziemi” i „Dzienników gwiazdowych” – Ijon Tichy, przedstawia antyutopijną wizję społeczeństwa przyszłości. Futurologiczny koszmar ukazany został w obrazie świata, którego materialną i duchową nędzę maskują halucynacje wywołane działaniem środków chemicznych.

Piętnaście zgromadzonych tu najlepszych opowiadań Lema wybrane zostało w drodze plebiscytu wśród czytelników, ale też z udziałem samego autora oraz krytyka Jerzego Jarzębskiego, którzy wskazali swoje ulubione teksty. Wszystkie opowiadanie uszeregowano podług miejsca zajmowanego w czytelniczym rankingu, który zadecydował o pozycji trzech pierwszych utworów.

W swojej najnowszej książce znany pisarz i futurolog dokonuje nie tylko konfrontacji własnych hipotez ze stanem nauki na początku XXI wieku, jak sam mówi: "Chodzi mi raczej o ukazanie, jaki jest realny stosunek pomiędzy długością trwania życia na Ziemi, a epoką ludzkiej cywilizacji, co można oddać krótko mówiąc: jaki jest stosunek biosfery do technosfery". Rozprawia się surowo nie tylko z dawnymi złudzeniami, ale przede wszystkim z zalewem niekompetencji i ignorancji panoszącej sie na obrzeżach dzisiejszej nauki.

Kontakt z obcą cywilizacją zwykle nie wróży nic dobrego. W tym wypadku staje się punktem wyjścia do rozważań na temat zła i niemożności realizacji marzeń o porozumieniu z galaktycznymi braćmi w rozumie.

Bohater i narrator tej książki Ijon Tichy wysłany został z niebezpieczną misją na księżyc, który w wyniku porozumień genewskich zamieniono w wielką zbrojownię. Rezultaty tej wyprawy są nieoczekiwane i zaskakujące zarówno dla Tichego, jak i mieszkańców Ziemi.

Stanisław Lem jest humanistą, którego wyostrzony zmysł moralny znajduje mocne oparcie z rozległej i gruntownej wiedzy naukowej o przemianach i zagrożeniach naszej cywilizacji. W swych książkach takich jak "Golem XIV", "Prowokacja", a teraz "Biblioteka XXI wieku", kreśli wizje tych przemian i rozpoznaje problemy, które decydować będę o "byś albo nie być" rodzaju ludzkiego.

Człowiek z Marsa to pierwsza, na wiele lat zapomniana powieść Lema. Jej tematem jest toczona przez ludzi w hermetycznie zamkniętym laboratorium „wojna światów” z przybyłym z Marsa cyborgiem.